بررسی موضوعات حقوقی و علمی

 
پول شوئی 

پس منظر تطهیر پول در قوانین افغانستان

مقدمه:

تحقیق حاضر روی مسایل چون  تطهیر پول، چگونه  تطهیر پول واقع میگردد، و چگونه تطهیر پول با فساد اداری رابطه دارد، علاوه بر این، موضوعات دیگر مانند شیوه کشف و شناسائی تطهیر پول و نیز استفاده از تاکتیک های مختلف تحقیقاتی بشمول نظارت، استنطاق، عملیات مخفی و استفاده از اوامر تلاشی در این مجموعه  توضیح داده میشود. رابطه فی مابین حواله و تطهیر پول نیزمورد بحث قرار خواهد گرفت

واژگان کلیدی:

تطهیر پول، کشف، تحقیق

تطهیر پول عبارت از جریان عملیست که برای تغیر شکل دادن و یا پنهان کردن منبع پول (یا ملیکت) استفاده میشود که از فعالیت های جرمی مشتق شده باشد. در تطهیر پول بمنظور اینکه از کشف و شناسائی منبع اصلی که فعالیت های غیر قانونی است جلوگیری شده باشد، وجوه منتقل میگردد، پنهان و یا به حالت دیگرتبدیل میشود. در یک کلام، تطهیر پول به جریان گفته میشود که با پنهان نمودن منشاء واقعی پول کثیف (غیر قانونی) پول مورد نظر به شکل ظاهری پاک تبدیل میگردد. تطهیر پول برای مجرمین جریان ثابت وجوه نقدی را مهیا می سازد. تطهیر پول زمانی موفقانه انجام میشود که مجرمین خود را از وجوه غیر قانونی فاصله دهند و همچنان از سوء ظن مقامات جلوگیری کنند.

مثال: (یعقوب که یک فروشندۀ مواد مخدر است، طی یک هفته مبلغ ۵۰۰۰۰ دالر امریکایی را از کارو بار غیر قانونی مواد مخدر بدست می آورد. نامبرده با عاید هفته وار خویش، ناب ترین قالین ها را از یک فروشگاه در کابل خریداری میکند. یعقوب بعداً قالین ها را از طریق انترنت به فروش میرساند، و ازین طریق میخواهد که یک اپارتمان خریداری نماید).

تطهیر پول چگونه واقع میشود؟

الف.    مرحلۀ اول – جابجا کردن: بصورت عموم، جابجا کردن به تزریق اولیۀ عواید غیر قانونی در سیستم پولی گفته میشود (در مثال فوق، یعقوب با استفاده از وجوه غیر قانونی قالین های کمیاب را از فروشگاه قالین خریداری میکند). جابجا کردن ممکن است از راه های مختلف انجام شود. شخصیکه به تطهیر پول میپردازد امکان دارد اشیا و اجناس قیمتی مانند موتر های تجملی، جواهرات یا آثار عتیقه خریداری نماید. او ممکن است پول نقد را بصورت سپرده های کوچک و سپرده هائیکه کمتر قابل توجه باشند از طریق دفاتر مختلف یک نهاد مالی واحد، به بانک انتقال نماید و یا یک واحد پولی را به واحد پولی دیگر تبادله کند. در تلاش برای جلوگیری از شک و سوء ظن وجوه غیر قانونی ممکن است با بودجه های قانونی و مشروع خلط شود. همچنان امکان دارد که وجوه غیر قانونی به چک یا حواله تبدیل شوند. علاوه برا ین، انتقال پول به سرحدات بدون اطلاع به مقامات، باوجودیکه پول در سیستم مالی تزریق (داخل) نشده است، یک روش برای جابجا کردن پول غیرقانونی میباشد.

ب.      مرحلۀ دوم – لایه سازی: مرحلۀ لایه سازی به تلاش های تطهیر کنندۀ پول که ایجاد لایه های انتقال بمنظور جدا کردن پول از منبع غیرقانونی میباشد، گفته میشود. هدف وی اینست که حین ردیابی شناسایی منبع اصلی وجوه را دشوار سازد، ( مثلاً: یعقوب قالین های کمیاب را در انترنت به فروش میرساند). امکان دارد که شخص تطهیر کنندۀ پول، اجناس قابل سرمایه گذاری، فلزات گرانبها و سایر اشیای قیمتی را که به آسانی انتقال شده بتوانند به فروش برساند و یا خریداری نماید. همچنان امکان دارد وی پول ها را به حساب های بانکی مختلف در نهاد های گوناگون در سرتاسر جهان انتقال دهد. شخص تطهیر کنندۀ پول، میخواهد با انشعاب بودجۀ خویش مانع تحقیق و جستجوی سرمایه اش شود.

ج.      مرحلۀ سوم یا نهائی – انضمام (یکجا سازی): یکجا سازی به مرحلۀ گفته میشود که تطهیر کنندۀ پول وجوه غیر قانونی را به اقتصاد مشروع و قانونی مدغم سازد. این امر از طریق راه اندازی تجارت مشروع، خرید جایداد ها و اشیای تجملی تحقق مییابد. (در مثال فوق، یعقوب با استفاده از پروسۀ خرید و فروش قالین از طریق انترنت میخواهد یک اپارتمان خریداری کند). همچنان شخص تطهیر کنندۀ پول ممکن است تلاش کند تجارت های خیالی ایجاد نماید و پول غیر قانونی را طور مفاد آن جلوه دهد. درین مرحله وجوه غیر قانونی پاک بنظر میرسند.

۲.      قوانین افغانستان در مورد تطهیر پول

تطهیر پول در افغانستان عمل غیر قانونی شمرده میشود. دین مقدس اسلام نیز فعالیت های غیر قانونی  مالی مرتبط با روند تطهیر پول را منع قرار داده است.

قانون مبارزه علیه تطهیر پول افغانستان

الف.   جرم تطهیر پول: یک شخص ممکن است در سه مورد ذیل مرتکب جرم تطهیر پول شناخته شود، که در فصل اول، مادۀ سوم قانون مبارزه علیه تطهیر پول تصریح شده است:

شخص در موارد آتی مرتکب جرم تطهیر پول شناخته میشود:

1- در صورتیکه وجوه و دارایی ها را پنهان، تغییر شکل ، تسعیر، انتقال و یا آنرا از کشور خارج و یا وارد نماید، مشروط براینکه علم داشته باشد که دارایی های متذکره بصورت مستقیم یا غیر مستقیم در نتیجه عمل یا غفلتی حاصل گردیده باشد که این عمل یا غفلت در داخل یا خارج کشور یا محل ازتکاب آن مطابق قوانین نافذه جرم پنداشته شده باشد.

2-  در صورتیکه وجوه و دارایی ها را با وصف اگاهی از اینکه طور مستقیم و یا غیر مستقیم از ارتکاب جرم به دست آمده است حصول، تصاحب و یا مورد استفاده قرار دهد و یا دلائلی مبنی بر آگاهی موصوف از منشاء جرمی وجوه و دارایی ها موجود باشد.

3- در صورت شریک شدن یا داخل شدن در یک قرارداد یا معامله طور مستقیم و یا به نمایندگی از شخص به خاطر فراهم آوری تسهیلات (به هر طریق) جهت حصول، نگهداری، استعمال و کنترول وجوه و دارایی ها با وصف اگاهی و یا موجودیت دلائل قوی مبنی بر اگاهی وی براینکه وجوه و دارائی ها طور مستقیم و یا غیر مستقیم از ارتکاب جرم به دست آمده است.

ب.    مادۀ پنجم قانون مبارزه علیه تطهیر پول افغانستان چنین حکم میکند: "انتقال پول و اسناد بهادار از خارج به داخل کشور و یا عکس آن که جمعاً مساوی و یا بیشتر از یک ملیون افغانی و یا معادل آن به اسعار خارجی باشد، از طریق مؤسسات مالی مجاز و یا تهیه کنندگان مجاز خدمات انتقال پول صورت میگیرد".

ج.    بنابرین، حتی اگر هیچ مدرکی دال بر تطهیر پول و حواله آن وجود نداشت باشد، مامورین تحقیق هنوز هم میتوانند فعالیت های احتمالی تطهیر پول را تحقیق و بررسی نمایند.

د.     بر اساس حکم مادۀ مذکور، انتقال بیشتر از یک میلیون افغانی (بصورت نقدی یا وسایل قابل داد وستد) بدون آگاهی مراجع ذیصلاح از حقیقت امر، نقض قانون مبارزه با تطهیر پول محسوب میگردد.

احکام شرعی و اسلامی: در حالیکه تطهیر پول مشخصاً در متون اسلامی ذکر نگردیده است، اما  دارایی هائیرا که از منابع غیر قانونی مشتق شده باشند در این متون به رسمیت نمی شناسد، طوریکه در آیات ذیل از قرآن مجید آمده است:

 الف.   قرآن مجید – سورۀ البقره آیت ۱۸۸:" و اموال یکدیگر را به باطل (وناحق) در میان خود نخورید! و برای خوردن بخشی از اموال مردم به گناه، (قسمتی از) آن را (به عنوان رشوه) به قضاوت ندهید، در حالیکه میدانید (این کار، گناه است)!

ب.    حدیث مبارک: حضرت پیامبر (ص) میفرماید: " هر کس که ثروت غیر قانونی جمع آوری نماید و پس از آن به یک موسسۀ خیریه اهداء نماید، او را هیچ پاداش داده نخواهد شد، در مقابل او مجبور به تحمل بار کردار بد خود خواهد بود". (ابن حابان ۳۳۶۸)

  ۱.  کشف و تحقیق

الف. کشف

۱. داشتن سطح زندگی فراتر از عواید:یکی از اهداف تطهیر کنندۀ پول در خصوص عایدات غیر قانونی، عبارت از بهره مند شدن و لذت بردن از منفعت بدست آمده از فعالیت های غیر قانونی میباشد. برای شیوۀ زندگی تجملی و پر از عیش و عشرت خریداری های پرهزینه صورت میگیرد، چنین خریداری های بسیار بزرگ بیشتر در مرحلۀ جابجا سازی در روند تطهیر پول واقع میشوند. برای مامور ضبط قضایی، مهم است تا بداند که مرحلۀ جابجا سازی، ساده ترین مرحله برای کشف تطهیر پول میباشد. زندگی به شیوۀ غیر معمول و مصارف گزاف با عواید متوسط دلالت بر ایجاد شک و آغاز تحقیق و یا حصول امر تلاشی، میکند. (طور مثال: آمر پولیس یکی از ولسوالی ها، توجه موظفین تنفیذ قانون را بخود جلب میکند. زیرا زندگی مجلل وی بصورت آشکار با ظرفیت عواید وی منحیث کارمند دولت و همچنان عواید خانمش که در مکتب ابتدایی معلم است، نامتناسب معلوم میشود. آمر پولیس مذکور یک موتر بنز مودل جدید و مجلل را سوار میشود و اخیراً یک خانه قشنگ را در وزیر اکبر خان مینه خریداری نموده که جدیداً اعمار گردیده است. او حساب های متعدد بانکی بنام های اعضای خانوادۀ خود نیز دارد که در هرکدام مبالغ هنگفت را پس انداز کرده است).

۲.دارایی و جایداد های بیش از حد:قابل یاد آوری است که تمام تطهیر کنندگان پول فراتر از سطح عواید خود زندگی نمی کنند. برای جلوگیری از کشف و پیگرد، اکثریت مجرمین پول تطهیر شده را در تجارت های بزرگ و پر منفعت دوباره سرمایه گذاری میکنند. عدۀ دیگر پول مذکور را با اشیای قیمتی و گرانبها مانند الماس، طلا و غیره معاوضه مینمایند.

ب.  تحقیقات و ردیابی پول 

۱. ردیابی پول:افسران پولیس، مامورین تحقیق، څارنوالان، کارمندان گمرکات و سرحدات یا پولیس سرحدی در جلوگیری از انتقال پول توسط تطهیر کنندگان نقش بسیار عمده و مهم را بازی میکنند. در ذیل بعضی شیوه ها و روش های حمل و نقل در داخل افغانستان و یا انتقال به بیرون از سرحدات تشریح میگردد:

الف.  شیوه های انتقال فزیکی: افغانستان دارای هزاران مایل سرحد مشترک با ایران، ترکمنستان، تاجکستان و پاکستان است. اکثر تطهیر کنندگان پول در زمرۀ تلاش شان جهت گم کردن رد پا، قسمت عمدۀ پول نقد را ازین طریق به خارج از کشور قاچاق میکنند. امکان دارد پول به بسیار آسانی در وسایل نقلیه مختلف چون موتر های تیز رفتار، سرویس ها و لاری ها پنهان شود. آنانیکه از پرواز های تجارتی استفاده میکنند ممکن است پول را در بکس ها جابجا نموده و انتقال دهند.

1.  سیستمگزارش دهی اسعار در سرحدات-  مطابق مادۀ (۷) قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم، شخصیکه مبلغ بیش از یک ملیون افغانی و یا معادل آن به اسعار خارجی را به شکل نقد و یا به شکل اسناد بهادر بی اسم با خود از سرحد کشور خارج و یا داخل نماید و یا ذریعۀ ارسال پستی، قاصد و سایر اشکال دیگر تورید و یا صادر نماید، در صورت عدم اطلاع دهی کتبی قبلی به مقامات مربوطه مسؤول شناخته شده در صورت محکومیت بر علاوۀ مصادرۀ پول نقد و اسناد بهادر به جریمۀ نقدی معادل آن نیز محکوم می گردد. یک افسر میتواند یک شخص را در صورت موجودیت دلایل منطقی مبنی بر ارتکاب همچو جرم، تلاشی نماید.

ب.     مدیران مالی، حقوقدانان، حسابداران، صرافان و حواله کنندگان الکترونیکی: امکان دارد که پول تطهیر شده بمنظور انتقال به مدیران مالی، نماینده گان حقوقی، حسابداران و سایر نمایندگان داده شود. هدف تطهیر کنندۀ پول دخیل نمودن یک "فرد رابط" قانونی و مسلکی  در امور مالی است. بعضی اوقات، میتوان وجوه مالی را از طریق حوالۀ الکترونیکی و یا هم گاهی اوقات به شکل اسناد بهادار یا چک در بین پاکت خط فرستاد. فصل اول، مادۀ دوم، بند چهارم قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم، مؤسسات مالی را بصورت عمومی  تعریف نموده است که آنها شامل صرافان و تبادله کنندگان اسعار میشوند که در انتقال پول تطهیر شده دخیل میباشند. قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم مطابق فصل دوم، مادۀ چهارم در مورد حقوقدانان، حسابداران مالی و سایرین قابل اجرا میباشد.

ج.   بیمه: در افغانستان که صنعت بیمه در حال رشد است، از امکان بعید نیست که تطهیر کنندگان پول بمنظور پاک نشان دادن پول ناپاک خویش، بیمۀ عمر خریداری کنند. (طور مثال: فرهاد، قاچاقبر مواد مخدر، با استفاده از پول غیر قانونی به خریدن تمام حق بیمۀ عمر پدر مسن و مریض خود طور یکجایی اقدام میکند. یلدا، مامور بیمه، بر منبع پول فرهاد مشکوک میشود، اما برای اینکه نزد آمر خویش خود را تبارز بدهد تصمیم میگیرد تا به هر حال بیمه را به فرهاد بفروشد. وقتیکه پدر فرهاد فوت میکند، فرهاد پول بیمه را دریافت میکند که اکنون این پول در ظاهر پول "پاک" میباشد ). هر شخصیکه در بخش بیمه و یا امور مشابه به آن مصروف تجارت است (بشمول مامورین بیمه و دلالان) احکام  فصل اول، مادۀ دوم، بند چهارم، فقرۀ هفتم قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم بالایشان قابل تطبیق است و مطابق فصل چهارم، مادۀ ۴۸ قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم مجازات میشوند.

د.   معاملات خرید و فروش: ممکن تطهیر کننده گان پول جریان وجوه غیر قانونی را با معاملات تقلبی مربوط به دارایی های بزرگ، پنهان کنند. (مثلاً: رامین رهبر یک باند باجگیری و آدم ربایی، یک طیارۀ جت شخصی را به مبلغ ۴ میلیون دالر امریکایی خریداری میکند. رامین و فروشنده موافقه میکنند که مبلغ ۲ میلیون دالر امریکایی را نقد پرداخته و درج اسناد فروش نمایند و مبلغ متباقی را طور پنهانی (از جملۀ پول باجگیری) بپردازد و در اسناد فروش درج نکنند).

2.آغاز تحقیقات در مورد تطهیر پول : برخلاف سایر جرایم مالی، بصورت کُلی اجرای تحقیقات پیرامون جرایم تطهیر پول، بنا بر تلاش های موفقانۀ تطهیر کنندگان پول در لایه سازی وجوه غیر قانونی، به مدت زمان بیشتر ضرورت دارد. درخواست و جمع آوری اسناد و سوابق از بانک ها و منابع تجارتی  متعدد و گوناگون نیز بسیار وقت گیر میباشد. یک مامور ضبط قضایی باید در ابتدا برنامه ریزی کند، معمولاً برای  یک مامور ضبط قضایی جمع آوری اسناد مرتبط به قضیه نقطۀ آغاز تحقیقات شمرده میشود. بعضی اوقات، امکان دارد که یک مامور ضبط قضایی گام محوری یا رهنمایی کننده را از یک بانک، مؤسسۀ مالی، خبرچین سری و یا مامور انفاذ قانون واحد استخبارات مالی (FIU)، دریافت نماید. مامور ضبط قضایی باید از احتیاط و هوشیاری کامل کار گرفته و تحقیقات خود را طور پراگنده و جدا از هم ادامه دهد، در غیر این صورت ممکن است که مظنون اسناد و شواهد مرتبط به قضیه را از بین ببرد و یا با شاهدان ارتباط برقرار کرده آنها را ارعاب نماید. مامور ضبط قضایی باید لست شهود را ترتیب کند، سوابق بانکی قضیۀ مرتبط را از بانک ها (داخلی و بین المللی) درخواست نموده و جمع آوری کند و برای استفاده از امر تلاشی یا بدست آوردن مجوز ثبت مدارک صوتی یا تصویری مظنونین از محکمه، برنامه ریزی نماید.

1)                شیوه های خاص تحقیقاتی: فصل هشتم، مادۀ ۴۴، فقرۀ اول، اجزای (۱)، (۲)، (۳) و (۴) قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم، به انجام تحقیقات خاص بمنظور دریافت مدارک اثباتیۀ جرایم مندرج این قانون (طور مثال: ارتشاء، قاچاق مواد مخدر، دزدی و غیره) و نیز جرم تطهیر پول، حکم میکند.

بصورت مشخص، قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم صراحت دارد که مقامات عدلی و قضایی میتوانند بر ثبت و نظارت خطوط تیلیفون، فکس، و یا امکانات ارتباطی و انتقالی الکترونیکی اجازه  بدهند. ثبت و ضبط صوتی و تصویری از حرکات، رفتار و مکالمات نیز ممکن است با مجوز قضایی انجام شود. مراقبت و نظارت مظنون (و همکارانش) و همچنان مکان کار و بار و اقامت یک امر معمول است، اما یک مامور ضبط قضایی در صورتیکه باعث تسهیل در کشف تطهیر پول گردد میتواند بر بانک یا موسسه مالی عملیاتهای استخباراتی نماید.

قضیۀ فرضی اول: مقامات دلایل قوی و منطقی در دست دارند تا منیر را متهم سازند که در اختطاف افغان ها و  خارجی های ثروتمند دخیل است. مقامات همچنین بر ​​این باورند که  منیر  عواید غیر قانونی بدست آمده  از اختطاف ها را تطهیر می نماید. آیا قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم، مراقبت و نظارت از مکالمات تیلیفونی وی را برای یک مامور ضبط قضایی، جواز دانسته است؟  و آیا تحقیق و نظارت پیام های متنی وی به همکاران اش را جواز دانسته است؟ دوست منیر، پرویز، نیز منحیث شریک در جرم اختطاف و سایر اعمال ناشائسته شناخته شده است. آیا شما میتوانید شمارۀ تیلیفون پرویز را تحت مراقبت و نظارت بگیرید؟ فرض کنید که پرویز در ارتکاب جرم اختطاف شرکت نمی کند، آیا درینصورت، می توانید از مکالمات پرویز نظارت کنید؟ اگر نه، چرا؟

قضیۀ فرضی دوم: مقامات با داشتن دلایل منطقی بر این باور اند که رئیس بانک بامیان، داود، طور آگاهانه پول مشتریان را به سرقت میبرد و سپس آنرا تطهیر نموده و به استانبول انتقال می دهد. همچنان داود قبول میکند که پول ها وعواید غیر قانونی سایر تطهیر کنندگان را از طریق حوالۀ الکترونیکی به بانک های اروپایی منتقل میکند. موظفین دولت باید چه نوع مراقبت و نظارت در قبال داوود استفاده نمایند؟ آیا مقامات میتوانند حساب بانکی وی را تحت مراقبت و نظارت بگیرند؟

قضیۀ فرضی سوم: جلیل یکتن از محصلین پوهنتون کابل، تقریباً مبلغ ۱۰ هزار دالر امریکایی یک پیر مرد را به سرقت میبرد و از محل واقعه فرار میکند. جلیل بعداً تصمیم میگیرد که با استفاده از پول مذکور یک موتر تویوتا کرولا خریداری نماید. جلیل با گذشت اندک زمان، موتر تویوتا کرولا را می فروشد و یک موتور سیکل جدید میخرد. مقامات بر جلیل مظنون هستند که مرتکب سرقت مذکور گردیده زیرا اظهارات شاهدان عینی از محل واقعه با مشخصات جلیل کاملاً مطابقت میکند. مقامات تلاش میکنند تا ایمیل های مبادله شده فی مابین جلیل و محمود، شخصیکه موتر تویوتا کرولا را بالایش فروخته است، مورد بازرسی قرار دهند. سکرتر سابق محمود به پلیس میگوید زمانیکه جلیل  در مورد سرقت برای محمود میگفت و او میخندید، در همانجا حضور داشته است. درینجا، پولیس باید کدام نوع تکتیک های خاص تحقیقاتی را روی دست گیرند؟ آیا محمود مرتکب جرم تطهیر پول شده است؟ اگر بلی، مطابق حکم کدام مادۀ قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم، مکان تجارت/کار و بار محمود تحت مراقبت و بررسی قرار داده شود؟

2)    عملیات مخفی: با موجودیت حکم محکمه، اجرا عملیات مخفی برای شناسایی عاملان و (شهود) حین اجرای تحقیقات در مورد قضیۀ تطهیر پول و نیز تعیین چگونگی استفاده وجوه غیرقانونی و منبع آن، نقش حیاتی و ارزنده را بازی میکند. عملیات مخفی به شیوه ها و اشکال مختلف انجام شده میتواند. مثلاً، یک مامور مخفی ضبط قضایی میتواند خود را برای یک مرتکب جرم تطهیر پول منحیث یک صراف و یا دلال معرفی نماید. فصل هشتم، مادۀ ۴۵ قانون مبارزه علیه تطهیر پول و عواید ناشی از جرایم استفاده از عملیات های مخفی را جواز داده است.

الف. حواله – سیستم مالی غیر رسمی

1. حواله یک روش سریع انتقال پول است که خارج از چهارچوکات سیستم بانکی صورت میگیرد. در سیستم حواله معمولاً اسناد و مدارک زیاد برای تعقیب بعدی بجا نمی ماند. در این سیستم بیشتر اعتماد و عدم شناسایی افراد معیار است. بطور عموم حواله بین یک نمایندگی حواله (حواله کننده) و نمایندگی دیگر حواله (حواله گیرنده) صورت میگیرد. هرگاه یک فرد بخواهد که مبلغ پولی را به خارج از کشور حواله نماید به نزدیک ترین نمایندگی حواله رفته و دفتر حواله کننده با نمایندگی حواله گیرنده تماس گرفته و معلومات در مورد مبلغ پول و یک شماره یا نمره را در اختیار آن دفتر و فرد حواله کننده قرار میدهد. بعداً فردیکه برایش حواله شده بمجرد آگاهی از رسیدن حواله به دفتر حواله در همان کشور/شهر رفته و  نمره یا کود مشخص را با مبلغ پول به دفتر حواله بیان داشته و پول را از نزد دفتر حواله دریافت می نماید.

الف: مثال: صالح در فریمونت کالفرونیا زندگی میکند و میخواهد که مبلغ 1000 دالر امریکایی را برای برادر خود بابر که در شهر هرات زندگی میکند ارسال نماید. صالح به یک بانک در شهر فریمونت مراجعه نموده اما چون نرخ تبادله پول و اجرت ارسال پول از طریق بانک گزاف است تصمیم میگیرد که پول را از طریق بانک ارسال نه نماید. بلاخره او تصمیم میگیرد که پول خود را از طریق لیس که کار حواله را در یک ورکشاپ ترمیم تلویزیون انجام میدهد ارسال نماید چون نرخ تبادله و اجرت را که او پیشنهاد نمود کمتر از بانک میباشد. بعد از اینکه لیس مبلغ 1000 دالر امریکایی از صالح دریافت نمود با روکی کسیکه در هرات کار حواله را میکند تماس گرفته و تمام معلومات مرتبط به حواله را با نمبر یا کود مخصوص ( که بابر نیز آنرا میداند) به اختیار او قرار میدهد. بابر برادر صالح بعد از مدت معین در هرات نزد روکی رفته و بعد از ارائه معلومات در مورد مبلغ پول و کود نمبر، پول را از نزد روکی دریافت می نماید.

1. دلایل استفاده از سیستم حواله:

دلایل متعدد نزد افراد بخاطر ترجیع دادن سیستم حواله نسبت به سیستم بانکی رسمی وجود دارد. دلیل اول اینکه شاید افراد بخاطر گریز از پرداخت مالیه و یا اجرت خدمات بانکی که برای ارسال و دریافت پول اخذ میگردد از اینکار اجتناب نمایند. معمولاً اشخاصیکه پول ارسال می نمایند ترجیع میدهند که پولشان زودتر به مقصد برسد و سیستم حواله پول را سریع تر نسبت به بانک به مقصد ارسال می نماید. و در نهایت اینکه در سیستم حواله همانطوریکه قبلاً ذکر گردید اسناد و مدارک کافی برای تعقیب بعدی افراد دخیل در این معامله بجا نمی ماند و افراد بصورت دقیق شناسایی شده نمی تواند.

1. حواله و تطهیر پول:

هرچند حواله ممکن برای مقاصد قانونی نیز استفاده گردد اما خصوصیات این سیستم قسمی است که مجرمین میتوانند با استفاده از آن پول و عواید غیر قانونی خویش را تطهیر نمایند. از حواله ممکن در هر سه مرحله تطهیر پول استفاده گردد (جابجایی پول، لایه بندی پول و بعداً یکپارچه نمودن آن). بطور نمونه، اگر مثال فوق را مدنظر بگیریم: لیس کسیکه مبلغ 1000 دالر امریکایی را از صالح برای حواله گرفت، میتواند هرگونه وجوه غیر قانونی را تحت پوشش پول یا سرمایه ورکشاپ تلویزیون خود پنهان نماید. لیس میتواند که وجوه غیرقانونی را با سرمایه و پول ورکشاپ یکجا یا مختلط نماید و با اینکار خود، کار تحقیق و تعقیب را برای مسولین مشکل بسازد. علاوه بر آن لیس میتواند با انجام معاملات تجارتی جدید همراه با دیگر دفاتر حواله در کشورهای دیگر پول مذکور را تحت لایه های بیشتر قرار بدهد و ردیابی یا تعقیب منبع اصلی پول را مشکلتر بسازد.

نتیجه گیری:

شیوه‌های پول‎شویی پیچیده و متنوع است. این شیوه‌ها به عواملی چون نوع خلاف انجام‎شده، نوع نظام اقتصادی و قوانین و مقررات کشوری بستگی دارد که در آن جا خلاف صورت گرفته است و نوع مقررات کشوری که درآن جا پول تطهیر می‌شود. از معمول‎ترین و مهم‌ترین روش‎های پول‎شویی این است که پول‎شویان اقدام به تاسیس شرکت‌های مختلف برای نقل‎وانتقال پول‎های کثیف و هم‎چنین اقدام به هزینه کردن این گونه پول‎ها در امور اقتصادی متنوع هم‎چون انجام کارهای عمرانی یا سرمایه‎گذاری در انواع مختلف بازارهای مالی (بانک، بورس، ...) و خدمات مهندسی گوناگون می‌کنند. راحت‎ترین روش برای کاهش جلب توجه مجریان قانون به عملیات پول‎شویی این است که مقادیر هنگفت پول نقد به مقادیر کوچکی تبدیل می‎شود. این مبالغ یا به طور مستقیم در بانک سپرده‎گذاری می‎شود یا با آن ابزارهای مالی چون چک، سفته، سهام، اوراق مشارکت، و غیره خریده می‎شود و آن‎ها را در مکان‎های دیگر سرمایه گذاری می‌کنند.

از شیوه‌های دیگر تطهیر پول می‌توان به سرمایه‎گذاری موقت در بنگاه‎های تولیدی - تجاری قانونی، سرمایه‎گذاری در بازار سهام و اوراق قرضه، ایجاد سازمان‎های خیریه قلابی، سرمایه‎گذاری در بازار طلا و الماس و دیگر فلزات گران‎بها یا جواهرآلات، شرکت در مزایده‎های آثار هنری و اجناس عتیقه و انتقال پول به کشورهای دارای مقررات بانکی آزاد - مثل سوئیس - اشاره کرد. به صورتی که پول کثیف زمانی که در فعالیت‎های قانونی وارد و سرمایه‎گذاری می‎شود، در طول گردش و دست‎به‎دست شدن با پول‎های تمیز آمیخته می‌شود، تا جایی که شناسایی آن ناممکن می‌شود. متاسفانه، تاکنون روش قابل‎قبولی برای اندازه‎گیری حجم پول‎شویی ارایه نشده‌است.

مآخذ و منابع:

1-    روایات ( احادیث)

2-    قانون تطهیر پول

3-    قانون جزا

4-    http://fa.wikipedia.org/wiki/

5-    پول شویی و آثار و پیامدهای آن نویسنده: رهبر،فرهاد.

6-    قانون مبارزه با ارتشاء وفساد اداری